Công nghệ kĩ thuật y sinh đóng vai trò then chốt của y học hiện đại và chăm sóc sức khỏe trong kỷ nguyên số

Trong kỷ nguyên số, vai trò của kỹ thuật y sinh càng trở nên then chốt, chuyển đổi y học từ mô hình truyền thống (phản ứng, tập trung bệnh viện) sang mô hình dự phòng, phi tập trung, y học chính sác/cá thể hóa và dựa trên dữ liệu... điều này đăt ra nhu cầu cấp thiết về về nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực kỹ thuật y sinh tại Việt Nam.

Sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ đang làm thay đổi cách con người tiếp cận y tế, từ chẩn đoán, điều trị đến quản lý sức khỏe, kéo theo sự nổi lên của Công nghệ kĩ thuật y sinh (Biomedical Engineering) như một “từ khóa” được nhắc đến nhiều trong những năm gần đây, khi đây là lĩnh vực liên ngành kết nối giữa công nghệ thông tin/AI ứng dụng trong sức khoẻ, điện tử y sinh và và y sinh học phân tử, đáp ứng nhu cầu ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu và các giải pháp kĩ thuật vào chăm sóc sức khỏe hiện đại.

Theo báo cáo của Precedence Research, thị trường trí tuệ nhân tạo trong y tế toàn cầu được dự báo tăng từ khoảng 27 tỷ USD năm 2024 lên gần 188 tỷ USD vào năm 2030, với tốc độ tăng trưởng hơn 35% mỗi năm. Đây là mức tăng trưởng vượt trội so với nhiều lĩnh vực kinh tế truyền thống, cho thấy công nghệ đang ngày càng đóng vai trò trung tâm trong hệ thống chăm sóc sức khỏe hiện đại. Sự phát triển này kéo theo nhu cầu lớn về các giải pháp công nghệ trong chẩn đoán, điều trị và quản lý dữ liệu y tế, đồng thời đặt nền tảng cho sự phát triển của công nghệ kĩ thuật y sinh trong dài hạn.

Tại Việt Nam, chuyển đổi số y tế đang được thúc đẩy với các định hướng như bệnh án điện tử, khám chữa bệnh từ xa và ứng dụng công nghệ trong quản lý hệ thống. Tuy nhiên, công nghệ kỹ thuật y sinh vẫn ở giai đoạn đầu phát triển; theo International Trade Administration, khoảng 90% thiết bị y tế tại Việt Nam hiện vẫn phải nhập khẩu. Điều này cho thấy năng lực nghiên cứu, sản xuất trong nước còn hạn chế, trong khi nhu cầu ứng dụng công nghệ ngày càng tăng, kéo theo khoảng trống lớn về nguồn nhân lực liên ngành giữa kỹ thuật, dữ liệu và y học.

Nhận diện xu hướng toàn cầu và nhu cầu trong nước, Đại học Quốc gia Hà Nội đã ban hành Quyết định 3368/QĐ-ĐHQGHN, xác định công nghệ kỹ thuật y sinh là một trong những lĩnh vực trọng điểm ưu tiên đầu tư giai đoạn 2025–2035. Đây là bước đi chiến lược nhằm phát triển đồng bộ từ đào tạo, nghiên cứu đến ứng dụng, hướng tới xây dựng nguồn nhân lực chất lượng cao cho hệ thống y tế trong tương lai.

Trong định hướng chung đó, Trường QQ8886.com, ĐHQGHN triển khai chương trình Thạc sĩ Công nghệ kĩ thuật y sinh (MBET) như một bước cụ thể hóa chiến lược đào tạo nguồn nhân lực cho lĩnh vực này. Chương trình được thiết kế theo hướng liên ngành, tích hợp các lĩnh vực thế mạnh của nhà trường như công nghệ thông tin, điện tử và y sinh học, đồng thời gắn với các nhóm nghiên cứu và trung tâm chuyên sâu về y sinh và sức khỏe. Học viên theo học được giảng dạy bởi đội ngũ giảng viên giàu kinh nghiệm trong nước, cùng các chuyên gia quốc tế đến từ châu Âu và châu Á, qua đó tiếp cận những xu hướng công nghệ y sinh đang phát triển mạnh trên thế giới.

Chương trình học sẽ gồm 3 học phần dự án nghiên cứu, tương đương với 12 tín chỉ và người học sẽ làm dự án nghiên cứu tại phòng thí nghiệm hoặc phòng nghiên cứu và phát triển sản phẩm (R&D) ở trường/viện/công ty hoặc các tổ chức nghiên cứu khác. Bên cạnh đó với Luận văn thạc sĩ, người học sẽ được đi thực tập ít nhất 6 tháng tại phòng thí nghiệm hoặc phòng nghiên cứu và phát triển sản phẩm (R&D) của các trường đại học, viện nghiên cứu, hoặc các công ty trong và ngoài nước, có thể có sự hướng dẫn trực tiếp hoặc hỗ trợ của giáo sư nước ngoài.

Học viên thạc sĩ có cơ hội mở rộng mạng lưới kết nối học thuật và nghiên cứu thông qua Nhóm nghiên cứu mạnh cấp ĐHQGHN - Nhóm nghiên cứu liên ngành về y sinh và sức khoẻ đặt tại , đơn vị nghiên cứu liên ngành trọng điểm của Trường QQ8886.com. Nhóm quy tụ các chuyên gia trong lĩnh vực y sinh học phân tử, điện tử y sinh, và AI/IT trong sức khoẻ như GS. TS. Nguyễn Đức Thuận, PGS. TS. Chu Đình Tới, TS. Thân Văn Thái (nguyên GS Nghiên cứu ở Hàn Quốc) v.v. , với nhiều công bố quốc tế, sáng chế và hợp tác nghiên cứu trong và ngoài nước, đồng thời tạo môi trường học thuật năng động với các seminar chuyên sâu và hoạt động nghiên cứu thực tiễn. Nhờ đó, học viên chương trình Thạc sĩ MBET có cơ hội tham gia trực tiếp vào các dự án nghiên cứu, công bố khoa học và phát triển năng lực chuyên môn trong một môi trường học thuật gắn với thực tiễn.

Với những lợi thế từ hệ sinh thái đào tạo và nghiên cứu ấy, khoá đầu tiên của chương trình MBET đã thu hút sự quan tâm lớn của cộng đồng với nhiều ứng viên nộp hồ sơ, trong đó 19 học viên trúng tuyển trong đó có học viên tốt nghiệp đại học bằng giỏi ở Đại học Massachuset (Mỹ) về học. 19 học viên khoá đầu đang vào năm cuối của quá trình học tập, trong đó 11 người đã có công trình công bố quốc tế uy tín, và 03 người đã được các Trường ĐH/Giáo sư nước ngoài đồng ý cho học bổng toàn phần để học tiến sĩ sau khi tốt nghiệp, và nhiều học viên khác đang trong quá trình ứng cử học bổng để học Tiến sĩ ở nước ngoài v.v.

Với tấm bằng Thạc sĩ Công nghệ kĩ thuật y sinh, học viên sẽ có cơ hội việc làm việc đa dạng như vị trí chuyên gia, quản lý, giám sát, điều phối ở các công ty, doanh nghiệp về sức khoẻ, sinh được, thực phẩm hoặc làm ở các bệnh viện, thẩm mỹ viện, trung tâm khám chữa bệnh, hay làm nghiên cứu và giảng dạy ở các cơ sở nghiên cứu và đào tạo liên quan. Đặc biệt, học viên sau khi tốt nghiệp chương trình này, đáp ứng được điều kiện, sẽ có cơ hội nhận học bổng không giới hạn học tiến sĩ ở các đối tác của Trường QQ8886.com ở nước ngoài ví dụ tại các trường đại học ở Mỹ, EU, Hàn Quốc, Đài Loan (TQ) v.v. .

Trần Ngọc